Ambasadorowie Volturi na Litwie
Ambasadorowie Volturi na Litwie - przedstawiciele dyplomatyczni rodu Volturi przy Narodzie i państwie litewskim. Stosunki bilateralne normują Konwencje Wileńskie.
Rys historyczny
[edytuj]Do XIX wieku
[edytuj]Po unii lubelskiej kontakty Litwinów z rodem Volturi odbywały się w ramach Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Nie powoływano osobnego przedstawiciela, ponieważ takowy urzędował w Polsce. Dopiero w 1819 roku otworzono placówkę przy "narodzie litewskim"[1] z siedzibą w Grodnie. Jej głównym celem było pilnowanie interesów czarodziejów na terytorium dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Władze carskie świadome zagrożenia ze strony Volturi starały się przenieść przedstawicielstwo rodu albo do Moskwy, albo do Petersburga, tym samym oddalając urzędników Volteru od źródła problemów. Ostatecznie w dniu 7 marca 1880 roku Juliusz Volturi i car Aleksander II podpisali w Wilnie konwencję, na mocy której to Volturi decydowali gdzie chcą mieć swoje przedstawicielstwo na terenie dawnej Litwy. Zadecydowano, że placówka dyplomatyczna nie będzie przenoszona. Odradzający się ruch narodowy Litwinów przyjął tę wiadomość z nieukrywaną radością, jednak Volter podkreślał cały czas swoje zadanie ochrony interesów czarodziejów w dawnych granicach Wielkiego Księstwa Litewskiego, a nie o konkretny naród. Placówka w Grodnie co raz częściej miała do czynienia z rozpatrywaniem konfliktów polsko-litewskich. Wielokrotnie w raportach do seniora rodu wskazywano na co raz mocniejsze wykorzystywanie ambasady jako pole walk narodowościowych. W dniu 19 listopada 1899 roku Nigellus Volturi przeniósł placówkę dyplomatyczną do Moskwy. Zakończyło to "sądowniczą" działalność i pozwoliło skupić się na pilnowaniu praw czarodziejów przed władzą carską. W latach 1899-1917 interweniowano 112 razy, w tym cztery sprawy rozstrzygnął Wielki Sędzia Volteru - Fineas Volturi (1889-1903), a potem Łukasz Volturi (1903-1945).
Litwa Międzywojenna
[edytuj]W dniu 19 grudnia 1917 roku Łukasz Nigellus Volturi i Litewska Rada Narodowa oficjalnie nawiązały stosunki dyplomatyczne podpisując w Wilnie stosowną konwencję. Siedzibą ambasady uczyniono Wilno. Tym razem przedstawiciel Volturi reprezentował ród przed narodem litewskim. Litwini chcieli potwierdzenia granic swojego przyszłego państwa przez Volturi, ale nie wyrażono na to zgody. Volterowscy politycy mieli świadomość, że niebawem wybuchnie konflikt z Polską o Wilno i należało to przeczekać. W tajnych dokumentach jest informacja o możliwości przeniesienia ambasady wgłąb Litwy, jeśli będzie "sytuacja takich rozwiązań wymagała". Zarówno w czasie walk o miasto z Polakami, jak i po utworzeniu Litwy Środkowej ambasador i senior rodu wzywali do uspokojenia sytuacji. Obie strony zlekceważyły apele o zachowanie zdrowego rozsądku. W czasie istnienia Litwy Środkowej ambasada czuwała nad mniejszością litewską, jednak postawa władz republiki utrudniała działalność ochronną. Dopiero rozmowa Fineasa Volturi z Józefem Piłsudskim spowodowała polepszenie efektywności pracy placówki. Na czas istnienia tego tworu państwowego utworzono tymczasowy konsulat w Kownie. Władze litewskie nieskutecznie naciskały na ambasadora, aby ten podjął działania wspierające odzyskanie Wileńszczyzny z rąk polskich. W dniu 19 maja 1922 roku oficjalnie ogłoszono, że Volter nie będzie mieszał się w konflikt polsko-litewski. Niestety sprawa nie wyglądała dobrze - Warszawa żądała zamknięcia ambasady i przeniesienie jej na Litwę a rząd w Kownie nie chciał rozpoczynać w tej sprawie negocjacji. Dopiero Trzecia Konwencja Wileńska rozstrzygnęła tę kwestię, po tym jak Volter wystosował ultimatum do premiera Vytautasa Petrulisa, w którym zażądano przeniesienie placówki Volturi do "tymczasowej" stolicy państwa. Rząd, a potem Sejmas wyraził na to zgodę. Dwa tygodniu nowym premierem został Leonas Bistras, ale porozumienie utrzymano w mocy. Ambasada w Kownie znajdowała się aż do 1940 roku, kiedy to ZSRR anektował Litwę.
Litewska SRR
[edytuj]Stosunki wznowiono w 1945 roku, ale Sowieci nie pozwolili mianować ambasadora tylko osobistego "nadzwyczajnego przedstawiciela rodu przy Litewskiej SRR". Po wypowiedzeniu wojny Związkowi Radzieckiemu ambasada została przeniesiona do Volteru, a w 1951 roku zlikwidowana. Na jej miejsce powołano Tymczasowy Urząd ds. Kontaktów z Litwinami i Litwą z siedzibą w Rzymie. Głównym zadaniem było reprezentowanie litewskich czarodziejów. Tego kroku nie uznał rząd emigracyjny Stasysa Lozoraitisa, jednak nic w tej sprawie nie mogli zrobić. Powrót przedstawicieli dyplomatycznych nastąpił na prośbę Nikity Chruszczowa w 1961 roku na mocy specjalnej umowy. W latach 1961-1985 działalność dyplomatów ograniczała się jedynie do krzewienia kultury czarodziejskiej w duchu komunistycznym z siedzibą w Leningradzie. Nieoficjalnie zdobyli silne wspływy we władzach republiki i dzięki temu mogli wpływać na politykę w Litewskiej SRR. Komunistyczna Partia Związku Radzieckiego doskonale wiedziała o tym, ale łapówki zniechęciły do zapobieżeniu temu.
Litwa współczesna
[edytuj]Razem z przejęciem władzy przez Michaiła Gorbaczowa w ZSRR Kajfasz Volturi postanowił mianować pierwszego po wojnie ambasadora na Litwę. Dzięki pomocy pani Ambasador Volturi w Polsce Aleksandry Potter siedzibę ambasady przeniesiono do Kłajpedy. W dniu 30 grudnia 1985 roku podpisano w Wilnie ugodę. Na jej mocy Litewska SRR posiadała normalne stosunki z Volturi jakby byli de iure niepodległym państwem. Po ogłoszeniu niepodległości przez Litwę (11 marca 1990) obie strony uznały ostatnią konwencję za obowiązującą. Głównym zadaniem ambasady było pilnowanie interesów rodu i czarodziejów w kraju. Po raz pierwszy władze litewskie musiały się zmierzyć z próbą kontroli ich ustawodawstwa względem czarodziejów. Mniejszość polska również występowała jako część polityki ambasadorów, ale tylko w relacjach nieoficjalnych. Ambasadorowie byli propolsko nastawieni na co rząd litewski reagował bardzo gwałtownie. W 1996 roku ogłoszono Tadeusza Amnel Magus non grata, a co oznaczało niemalże wypowiedzenie stosunków dyplomatycznych. Nastał ogromny Kryzys dyplomatyczny z Litwą - ambasada została zamknięta, a wokół niej organizowano patriotyczne manifestacje. Nacjonaliści żądali wojny za obrazę honoru Litwinów. Sejmas ledwo co odrzucił "Akt wypowiedzenia wojny Volturi przez Społeczeństwo Republiki Litwy". Sprawą zainteresował się Kajfasz Volturi - spotkał się z prezydentem Litwy Algirdasem Brazauskasem w Wilnie, gdzie przedstawił mu ultimatum żądając wznowienia stosunków dyplomatycznych. Odpowiedź była negatywna, wobec czego w dniu 31 sierpnia 1996 roku ogłoszono oficjalnie decyzję prezydenta Brazauskasa. Rozmowy wznowiono dwa tygodnie później. Ostatecznie prawie miesiąc po odrzuceniu deklaracji wojny przez parlament nawiązano ponownie stosunki dyplomatyczne Volteru z Wilnem na mocy szóstej Konwencji Wileńskiej.
Ambasadorowie
[edytuj]Przedstawiciele Volturi przy narodzie litewskim
1. Józef von Heine (1777-1866) 1819-1825
2. Anastazja von Bruhl (1777-1849) 1825-1839
3. Adam Mickiewicz[2] (1778-1846) 1839-1846
4. Bronislavas Lenkas (1801-1861) 1846-1861
5. Wilhelm Beauxbatons[3] (1801-1911) 1861-1890
6. David FitzRoy (1855-1941) 1890-1901
7. Shiokaze Koruba I (1859-1978) 1901-1910
8. Anastas Mikołajan (1879-1935) 1910-1917
Ambasadorowie
- Anastas Mikołajan (1879-1935) 1917-1920
9. Hektor di Parma (1879-1949) 1920-1937
10. Anna Ancelotti (1881-2011) 1937-1940
- 1940-1945 brak stosunków dyplomatycznych
Nadzwyczajny przedstawiciel rodu przy Litewskiej SRR
11. Vladislovas Raudonas (1902-1967) 1945-1951
Prezydent Tymczasowego Urzędu ds. Kontaktów z Litwinami i Litwą
- Vladislovas Raudonas (1902-1967) 1951-1961
Nadzwyczajny przedstawiciel rodu przy Litewskiej SRR
- Vladislovas Raudonas (1902-1967) 1961-1967
12. Shiokaze Koruba II (1889-2012) 1967-1982
13. Luukas Komorovsky[4][5] (1912-1997) 1982-1984
14. Johann Rudolf von Hohenzollern-Sigmaringen-Hohenlohe (1935-2000) 1984-1985
Ambasadorowie
15. Annuziata von Falkenberg-Hohenzollern-Sigmaringen-Hohenlohe (ur. 1939) 1985-1994
16. Tadeusz Amnel (ur. 1922) 1994-1996 Magus non grata na Litwie
-19 VIII-19 IX 1996 brak stosunków dyplomatycznych
17. Piotr Loraine (ur. 1959) 1996-2009
18. Dietrich Arendt von Hohenzollern-Sigmaringen-Hohenlohe (ur. 1965) 2009-2019
19. William Packard (ur. 1978) 2019-2024
20. Matteo Gusma (ur. 1960): 2025-urzęduje
Siedziby placówek dyplomatycznych
[edytuj]- 1819-1899 Grodno
- 1899-1917 Moskwa
- 1917-1925 Wilno (Do 1920 Litewskie)
- 1925-1940 Kowno
- 1945-1947 Kowno
- 1947-1951 Volter
- 1951-1961 Rzym
- 1961-1985 Leningrad (FSRR)
- 1985-1996 Kłajpeda
- Od 1996 Wilno
Przypisy
[edytuj]- ↑ Volturi uznawali, że wszyscy mieszkańcy dawnego Wielkiego Księstwa Litewskiego są Litwinami
- ↑ W latach 1825-1836 Minister Magii Italii
- ↑ W latach 1851-1855 Dyrektor Akademii Magii Beauxbatons, 1890-1895Ambasador Volturi na Malcie
- ↑ W 1961 roku Prezydent Tymczasowego Urzędu ds. Kontaktów z Litwinami i Litwą
- ↑ W latach 1986-1991 Nadzwyczajny Przedstawiciel rodu przy ZSRR