Układ Utrechcki (VI)

VI układ z Utrechtu – umowa trójstronna mająca charakter prawa konstytucyjnego dla czarodziejów w Królestwie Niderlandów podpisana w dniu 16 marca 1855 roku. Stronami dokumentu byli – czarodzieje z Ministerstwa; Łukasz van Havik (1747-1863), Aleksander van Hert (1745-1856), stronę państwową: król Wilhelm III (1817-1890), premier i minister spraw zagranicznych Floris Adriaan van Hall (1791-1866) i minister spraw wewnętrznych Gerlach Cornelis Joannes van Reenen (1818-1893), stronę volterowską: Wielki Mistrz rodu Volturi Juliusz Volturi (1772-1883), Księżna-małżonka Anna Chigi (1774-1871), Wielki Sędzia Volteru Nigellus Volturi (1797-1901) i Gubernator Volteru, Katarzyna Slitherin (1799-1908). Układ wprowadzał dokładną procedurę wyboru ministra magii i wpływ ambasadora na elekcję, poszerzono grono kandydatów na wszystkich czarodziejów spełniających cenzusów. Zerwano w ten sposób z tradycją, że wybór jest dokonywany spośród kandydatów z trzech wielkich rodów. Układ ułożył stosunki na linii państwo-czarodzieje. W 1963 roku do konstytucji kraju dodano VI układ w całości.

Tło polityczne

Sytuacja polityczna w Zjednoczonym Królestwie Niderlandów po roku 1815 była daleka od spokojnej. Dawne dwie części Niderlandów Habsburskich po prawie dwóch wiekach połączono w jeden organizm państwowy. Różnicę pomiędzy nimi były jednak tak wielkie, że nie dało się ich zasypać. W 1820 roku minister Paweł van Hert (1723-1839) zlikwidował resztki austriackiej administracji magicznej. Powołał nową, taką samą jak na Północy. Zmiany bardzo mocno zaniepokoiły Belgów. Obawiali się silnej niderlandyzacji. Przed wybuchem powstania aż 63% urzędników średniego szczebla pochodziło z północy. W 1833 roku Aleksander van Zwart (1829-1841) uznał, że nowopowstąjaca belgijska administracja magiczna ma prawo do reprezentowania interesów czarodziejów. Król Wilhelm I wpadł przez to w szał. Próbowałnawet aresztować ministra magii, ale interwencja ambasadora Mateusza Atrox zapobiegła temu. Władca za to utrudniał działania ministerstwa wszędzie gdzie tylko mógł. Doprowadził do tego, że to urzędnicy królewscy decydowali o sprawach magicznych. Ambasada początkowo traktowała sprawę z przymrużeniem oka. Jednak wraz z zaostrzająca się sytuacją polityczną w tej części Europy pokłady cierpliwości rodu Volturi wobec Wilhelma I co raz bardziej ulegały wyczerpaniu. Nie chodziło o samych holenderskich czarodziejów a o brak zgody na rozszerzenie działalności ambasady na Królestwo Belgów. Wilhelm I groził nawet zerwaniem stosunków dyplomatycznych. Gdy w 1839 roku czarodzieje wybrali Aleksandra van Hert (1745-1856) to został aresztowany za objęcie urzędu niezgodnie z wolą monarchy. Styksowie uwolnili go nazajutrz. Pełnił swoją funkcję tylko dzięki ochrony Volturi. Wybuchł kryzys polityczny w kraju. Nie tylko przez napięte stosunki z czarodziejami, które objawiały się obsadzaniem nieczarodziejami magicznych urzędów, ale ogromne zapędy absolutystyczne Wilhelma I i wreszcie kryzys ze stosunkami z rodem Volturi. Ostatecznie Lucjusz Volturi (1747-1850) doprowadził do abdykacji króla. Dzięki temu rozwiązano belgijski problem dyplomatyczny na mocy paktu brukselskiego. Minister Aleksander van Hert z nieufnością podchodził do Wilhelma II. Nie podejmował żadnych działań zmierzających do normalizacji stosunków z monarchą. W 1843 roku ponownie wybrano go na ministra. Wówczas to doszło do pierwszego spotkania Wilhelma II i Aleksandra van Herta na zamku w Amsterdamie. Obie strony obiecały, że będą dążyć do zaufania i wspólnych rządów. W latach 1844-1845 prowadzono rozmowy o ustalenie wspólnych obszarów działania. W dniu 27 grudnia 1845 roku podpisano preliminaria do szóstego układu:

1/3 podatków czarodziejów wraca do ministerstwa
Powstaje niezależna magiczna policja, która przejmuje nadzór nad magiczną społecznością. W ministerstwie powstaje departament policji.
Powstaje magiczne sądownictwo we współpracy z rodem Volturi.
Państwo prowadzi politykę zagraniczną, z tymże czarodzieje mają prawo w niej współuczestniczyć jeśli ich dotyczy.

Finalne rozmowy

Do kolejnej tury rozmów doszło w latach 1849-1850. Minister magii Łukasz van Havik (1747-1863) równocześnie rozmawiał z ambasadorką rodu Deodymą Xan o ułożeniu stosunków z Volterem. W dniach 29 grudnia 1849-2 stycznia 1850 roku miała miejsce trójstronna komisja, na której wyznaczono przedstawicieli do negocjacji.

W listopadzie 1854 roku do Volteru, Hagi i Amsterdamu przesłano projekt umowy. Państwo oddawało kontrolę policyjną, edukację i magiczną politykę zagraniczną w ręce ministra magii. Wybór magicznego przywódcy odbywał się w czasie wyborów pośrednich. Przedstawiciele czarodziejów wyłanianych wyborach lokalnych z gmin i Stany Generalne na wspólnym posiedzeniu mieliby wybierać ministra magii, który równocześnie będzie miał status wicepremiera. Sądownictwo te tylko najwyższe miało zostać przekazane Volterowi. Ustalenia niemal natychmiast wylądowały w koszu. Żadna ze stron nie chciała nawet myśleć o zbytniej ingerencji drugiej strony we własne pole działań. W dniach 18-20 grudnia 1854 roku premier i minister spraw zagranicznych Holandii Floris Adriaan van Hall, minister magii Łukasz van Havik, Gubernator Volteru Katarzyna Slitherin i następca tronu Nigellus Volturi doszli do porozumienia. Ustalenia komisji przekazano przywódcom trzech stron. W dniu 17 stycznia 1855 roku Juliusz Volturi zaakceptował warunki specjalnym dekretem. Ministerstwo magii podpisało go w dniu 3 lutego, a król Niderlandów trzynaście dni później. W dniu 26 marca układ wszedł w życie.

Treść

Układ z Utrechtu zdecydowanie zmienił współżycie pomiędzy magią a państwem. Czarodzieje prowadzili własną politykę wewnętrzną - mieli własną policję, system edukacji, podatki lokalne i sprawiedliwość. Polityka zagraniczna, obronna i fiskalna należy do kompetencji władz niemagicznych, z tymże magiczna część państwa ma prawo w niej współuczestniczyć jeśli jej dotyczy. Kadencja ministra wynosi pięć lat. Ta sama osoba nie może pełnić funkcji więcej niż dwie kadencje pod rząd. A oznacza to, że po przerwie może wrócić na urząd.

Policjanci musieli posiadać dwie licencje magiczną, która nabywali po dwuletnim szkoleniu i państwową po trzyletnim. Utworzono dwustopniowy system edukacji. Magiczną edukację czarodzieje zaczynali w wieku 12 lat. Szkoła podstawowa jest wspólna dla wszystkich. I stopień kończy się maturą, która jest zdawana po szóstej klasie. Drugi stopień to studia magiczne. Od zawarcia układu działały trzy wyższe uczelnie w Amsterdamie, Hadze i Utrechcie. W kwestii podatkach lokalnych przyjęto zasadę, że czarodzieje płacą je rocznym ryczałtem do departamentu skarbu. Departament skarbu przekazywał 1/5 wpłaconego podatku gminie, w której mieszka dany mag. System sprawiedliwości został podzielony na trzy części – magiczną, mieszaną i niemagiczną. Magiczna miała charakter dwustopniowy – sądy wielkogminne i prowincjonalne. Sądem najwyższym dla Niderlandów uznano Wielki Sąd Volteru. Sędziów mianuje Wielki Sędzia Volteru na wniosek ministra magii. Sądownictwo mieszane było zdecydowanie bardziej skompilowane, ponieważ ustawodawcy przewidzieli, że w ramach społeczeństwa niderlandzkiego na pewno będzie dochodziło do konfliktów między czarodziejami a nieczarodziejami. W tym przypadku sprawami takimi zajmowała się zarówno policja magiczna, jak i państwowa pod kierownictwem państwa. W sądownictwie mieszanym obie strony posiadały równą liczbę reprezentantów. Najwyższym organem systemu mieszanego jest Sąd Najwyższy Holandii. Czarodzieje utracili możliwość prowadzenia samodzielnej polityki zagranicznej. W pełni to przejęło państwo, dlatego ambasadorowie rodu Volturi są przedstawicielami zarówno przed ministerstwem magii, jak i państwem. Czarodzieje są zobowiązani do obrony państwa w razie zagrożenia militarnego. W kwestii podatków ogólnokrajowych całość pozostawiono w gestii państwa. Kadencja ministra wynosi pięć lat. Na 99 dni przed jej końcem Wielki Sędzia Volteru wyznacza termin wyborów, które muszą odbyć się na 45 a 35 dni przed zakończeniem. Kandydat musi uzyskać 3000 podpisów. Czynne prawo wyborcze przysługuje wszystkim czarodziejom mającym 16 lat, a bierne w wieku 21 lat w dniu elekcji. Elekt obejmuje urząd składając przysięgę przed monarchą w obecności ambasadora Volturi. W razie gdyby minister magii zrezygnował z urzędu lub zmarł w trakcie pełnienia kadencji nowe wybory trzeba przeprowadzić w ciągu 28 dni od nastąpienia wakatu. Zaprzysiężenie następuje trzy dni po wyborze.

Dokument

Układ traktuje się jak konstytucję niderlandzkich czarodziejów. Od 1855 roku minister magii składał przysięgę trzymając prawą dłoń na dokumencie. W latach 1940-1945 układ nie obowiązywał ze względu na okupację niemiecką. W 1963 roku „konstytucja czarodziejów” została wpisana do konstytucji Królestwa Niderlandów jako osobny rozdział. Istniały trzy egzemplarze układu. Do dnia dzisiejszego przetrwał ten w Volterze. Pierwszy egzemplarz należący do ministerstwa magii zniszczyli Niemcy w grudniu 1940 roku. Drugi spłonął w czasie bombardowania archiwum państwowego w lipcu 1943 roku. W 1948 roku wykonano kopię układu z jedynego oryginału.