<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="pl">
	<id>https://www.ethenor.pl/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=W%C4%99gierski_gabinet_czarodziej%C3%B3w_Engelgarda_Nagylelk%C5%B1_%28I%29</id>
	<title>Węgierski gabinet czarodziejów Engelgarda Nagylelkű (I) - Historia wersji</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://www.ethenor.pl/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=W%C4%99gierski_gabinet_czarodziej%C3%B3w_Engelgarda_Nagylelk%C5%B1_%28I%29"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ethenor.pl/index.php?title=W%C4%99gierski_gabinet_czarodziej%C3%B3w_Engelgarda_Nagylelk%C5%B1_(I)&amp;action=history"/>
	<updated>2026-07-22T06:26:45Z</updated>
	<subtitle>Historia wersji tej strony wiki</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.45.4</generator>
	<entry>
		<id>https://www.ethenor.pl/index.php?title=W%C4%99gierski_gabinet_czarodziej%C3%B3w_Engelgarda_Nagylelk%C5%B1_(I)&amp;diff=3160&amp;oldid=prev</id>
		<title>imported&gt;Import: Odtworzenie treści z backupu</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://www.ethenor.pl/index.php?title=W%C4%99gierski_gabinet_czarodziej%C3%B3w_Engelgarda_Nagylelk%C5%B1_(I)&amp;diff=3160&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2026-04-19T16:22:15Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Odtworzenie treści z backupu&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Nowa strona&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Pierwszy gabinet czarodziejów Engelgarda Nagylelkű&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; - urzędował 30 stycznia 1868 roku do 23 marca 1876 roku. Był to pierwszy rząd czarodziejów powołany na mocy [[Edykt z Budapesztu|Edyktu z Budapesztu]]. Rząd był konserwatywny i w pełni wierny cesarzowi Franciszkowi Józefowi I. Rozwijano magiczne urzędy wewnątrz korony Św. Stefana, również na terenach mniejszości narodowych. Rząd Nagylelkű madziaryzował Chorwatów, którzy mieli własnego [[Ministrowie Magii Kroatów|basileusa]]. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Działania===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Gabinet działał na trzech płaszczyznach: administracyjnej - utworzenie siatki urzędów w całym kraju, szkolnej - utworzenie dwóch szkół dla czarodziejów z węgierskim jako wykładowym i kulturalnej - po prostu mówiąc madziaryzacji mniejszości narodowych. Najłatwiej poszło w kwestiach administracyjnych. W ciągu roku wybrano merów największych ośrodków magów w węgierskiej części imperium. Czarodzieje po raz pierwszy uczestniczyli w elekcjach. W Budapeszcie wygrał liberalny polityk, zwolennik demokracji [[Atilla Feketer]]. Merowie raz na trzy miesiące spotykali się z ministrem magii, aby omówić najbliższe cele do wykonania. Cesarz-król wykorzystywał to narzędzie do wywierania wpływów na czarodziejów, chociaż to minister Nagylelkű był najbardziej narażony na gniew władcy. Administracja dała ministerstwu zastrzyk pieniędzy, dzięki czemu już w 1873 roku otworzono szkołę podstawową dla czarodziejów. Stawiano od razu na wysoki poziom nauczania. Szybko okazało się, że jest ciężki problem do rozwiązania. Żaden z nauczycieli nie znał biegle języka węgierskiego. Tak więc przez pierwszą dekadę działalności placówka miała język niemiecki za urzędowy. Zmieniło się to dopiero 1884 roku. Druga szkoła miała działać w Aradzie, ale pomysł porzucono ze względu na brak odpowiednich środków. Minister magii chociaż popierał dualny model szkolnictwa to nie otrzymał odpowiedniego wsparcia ze strony Franciszka Józefa I. Ostatecznie rząd porzucił pomysł w 1875 roku. Trzecia płaszczyzna skupiona była na madziaryzacji Chorwatów czy Rumunów. Chorwacji otwarcie pokazywali swoje poparcie dla basileusa [[Aleksander XIII Chorwacki|Aleksandra XIII]]. [[Engelgard Nagylelkű]] chciał wymusić na [[Filip Cresco (1785-1891)|Filipie Cresco]] interwencję, aby przebywający król kroackich czarodziejów został oficjalnie uznany za wroga rodu Volturi. Nigdy tak się nie stało, co nie przeszkodziło Węgrom w usuwaniu języka chorwackiego z życia publicznego. W 1874 roku pisano, że akcja przynosi średnie efekty. Chorwaci stawiają śmiały opór. Porównano ich do Polaków w czasie powstania styczniowego z lat 1863-1864. Ministerstwo informowało Wiedeń, że jeśli będą zaostrzać politykę madziaryzacji to sytuacja skończy się tak jak w dawnych Królestwie Polskim. Co do Rumunów pozbawiono ich języka w szkolnictwie i administracji. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
===Skład rządu===&lt;br /&gt;
{| class=&amp;quot;wikitable&amp;quot; width=&amp;quot;100%&amp;quot; cellpadding=2 cellspacing=2 style=&amp;quot;text-align:center&amp;quot;&lt;br /&gt;
|&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Imię i nazwisko&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Resort&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Okres urzędowania&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Narodowość&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|[[Engelgard Nagylelkű]]&amp;lt;br&amp;gt;(1821-1933) || [[Ministrowie Magii Węgier|Minister Magii Węgier]] || 30 stycznia 1868&amp;lt;br&amp;gt;23 marca 1876 || Węgier&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|Franz von Hatzfeld&amp;lt;br&amp;gt;(1832-1945) ||rowspan=&amp;quot;2&amp;quot;|Sprawy Wewnętrzne || 30 stycznia 1868&amp;lt;br&amp;gt;17 czerwca 1871 || Niemiec&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|Aleksadris Stavić&amp;lt;br&amp;gt;(1799-1880) || 6 lipca 1871&amp;lt;br&amp;gt;23 marca 1876 || Chorwat&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|Marina Karolyi&amp;lt;br&amp;gt;(1837-1955) ||rowspan=&amp;quot;3&amp;quot;|Edukacja || 30 stycznia 1868&amp;lt;br&amp;gt;23 grudnia 1869 || Węgierka&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|Józef Szczypkowski&amp;lt;br&amp;gt;(1772-1911) || 29 grudnia 1869&amp;lt;br&amp;gt;30 lipca 1871 || Polak&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|Lukacs Hryuck&amp;lt;br&amp;gt;(1825-1959) || 16 sierpnia 1871&amp;lt;br&amp;gt;23 marca 1876 || Węgier &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|Atilla Frokater&amp;lt;br&amp;gt;(1822-1897) || Sprawiedliwość || 30 stycznia 1868&amp;lt;br&amp;gt;23 marca 1876 || Węgier&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|Gerard Karolyi&amp;lt;br&amp;gt;(1827-1913) || Kultura || 30 stycznia 1868&amp;lt;br&amp;gt;23 marca 1876 || Węgier&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{Władca&lt;br /&gt;
|pop=&amp;#039;&amp;#039;Brak&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
|urząd=[[Ministrowie Magii Węgier|Rząd węgierskich czarodziejów]]&amp;lt;br&amp;gt;(1868-1876)&lt;br /&gt;
|nast=[[Węgierski gabinet czarodziejów Engelgarda Nagylelkű (II)|Nagylelkű (II)]]&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Kategoria:Ministrowie Magii Węgier]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>imported&gt;Import</name></author>
	</entry>
</feed>